venus en mars schoentje

red light restrict

Update van de water situatie: we douchen nog heerlijk onder het stroompje. Een warm bad hebben we niet nodig in zomers Kenya. Vandaag is Protus weer naar het pompstation getogen om 700 liter op te halen. Het goede nieuws is dat de aansluiting gerealiseerd is (fase 3 afgerond). Alleen is er sinds donderdag (vijf dagen!) geen druk op de leiding ten zuiden van het station. We zijn met Protus meegegaan om water te halen bij het pompstation van 2,8 miljard Ksh. Jona heeft al geinformeerd en gemeld dat er twee nieuwe distributie pompen niet werken. Nou dat klopt, op het controle paneel is een rood lampje gaan branden en dus zijn de pompen volgens protocol uitgezet. Alleen richting Busia lopen de pompen, maar wij zitten op de lijn Matayos. Maar eens geinformeerd wat aan dat rode lampje gedaan wordt, ze wachten, op een reactie van de contractor.

In dit soort situaties ben ik redelijk simpel ingesteld, als de pomp werkt met brandend rood lampje op het paneel dan werkt het. En in zo’n geval zeg ik laat maar mooi lopen, er zitten genoeg beveiligingen op om de pomp te beschermen. Tenslotte gaat het om de water voorziening van duizenden mensen. Maar nou ben ik op vakantie en hier bij een Rotary Doctor, dus wil ik de gramschap van heel Kenia, en daar zijn ze hier heel makkelijk in, niet over deze Mgunzu heen krijgen.

Wikileaks heeft hele interessante dingen over corrupte Keniaanse politici naar buiten gebracht. Gisteren tijdens de Jamhuri bijeenkomsten heeft de gezamenlijke top lekker uitgehaald naar de Amerikanen. De Keniaanse Minister van Water management kan geen bonnetjes voor 12,7 miljard Ksh aan uitgaven verantwoorden.

sitatunga

Zondagochtend 7 uur richting Saiwa Swamp om sitatunga's te kijken. Een antiloopsoort waarvan er nog zo'n 80 over zijn. Sitatunga's leven alleen in moerasgebied, waarvoor ze over aangepaste hoeven beschikken. Buiten het moeras kunnen ze niet leven. Speciaal voor hen is in 2004 dit National Park opgezet van 3 bij 9 km. We hebben die ochtend meer dan 10% van de populatie gezien, daarnaast vele vogels, o.a. de Grey Crowned Crane. Lekker 3 uur gewandeld op 2000 m hoogte, dus zeer aangename temperatuur.

never losse hope

Laat de hoop niet varen, ze laat wel weer van zich horen. Voor het eerst tijdens mijn verblijf in Kenya vier dagen niet op het blog geschreven. Vrijdag na het spreekuur in Buradi richting Barnley’s Guesthouse vertrokken voor een lang weekend. Maandag was het Onafhankelijkheidsdag – Jamhuri day, dus een vrije dag voor Kenya. De onafhankelijkheid in 1963 wordt gevierd.

Door de stromende regen naar Bungoma, op zoek naar een nieuwe printer, die in Busia niet te krijgen is. In Kimilili even aangestoken bij Rotary Doctor Jan Veerman: zit in een guesthouse met mooi uitzicht op Mount Elgon. Door naar Kitale weer op zoek naar een printer. Nee, kunnen we bestellen in Nairobi. Het laatste stukje in het donker naar Barnley’s Guesthouse, waar we door de oude lady jane en richard worden verwelkomd. Lady Jane is met haar 84 jaar nog goed bij depinken, maar slaat af en toe de plank wel eens mis. Ze kan me mij niet meer herinneren, maar als ik zeg dat ik 7 sitatunga’s heb gezien, weet ze het weer. Met kruik en whisky-lemongrog wordt de coughing doctor onder de wol gestopt. Het werkt beter dan de cough mix van Amos en de doxy van Stanley. Beiden maakten zich ernstig zorgen om droge dutch cough. Zaterdag is ons doel de markt in Lomut en Pokot Village. Een schitterende tocht door de heuvels noordelijk van Kitale de Rift Valley in. Na twee uur rijden wordt de weg echt slecht en met onze 4 wheel drive dwars door de rivier bereiken we de markt in Lomut. De stam in deze vallei is de Pokot. Ze leven van vee, melk en honing. Ze tooien zich nog in klederdracht en moeten weinig weten van touristen, zo die hier al komen. Het is een niet al te vredelievend volkje, dat niet schroomt om het vee bij elkaar te stelen voor de bruidsschat. Helaas behoort de FGM ( female genital mutilation) ook nog tot de rituelen. We hebben guide Maurice bij ons ( een Pokot) die het ons mogelijk maakte vrijelijk over de markt te lopen en wat foto’s te kunnen maken. Het is echt een feest over zo’n markt te lopen en alle handel te aanschouwen. Mensen komen van heinde en verre op vrachtauto’s tussen de geiten en kippen met mais, aardappelen, groenten, fruit. De pokot village is een traditional village, met hulp van een zwitserse foundation gesticht, waar je kunt overnachten in een lemen hutje en ’s avonds je kunt vermaken met traditional dances. Wij hebben het met een rondleiding gedaan door het dorpje. Voor Jona is het ook de eerste keer dat hij in Lomut is en zoekt gelijk contacten en handeltjes. Op de terugweg charcoal en balen mais, for a special price.... In de rivierbedding zijn de pokot mensen goud aan het delven, op weg naar een betere toekomst. Never losse hope.

Bouwstenen

Dutchman in Kenya

In de droge tijd kan het hard regenen. Vannaacht heeft het de hele nacht geregend en vanmorgen vroeg heeft Jona met vers regenwater de mobil car gewassen. Met een glimmende auto de laatste kilometer naar Bungengi geglibberd. Dankzij de 4 wheeldrive hoefden we niet te duwen zoals de pickup met een groepje Kenianen aan boord. De witte auto is weer wat oranje gekleurd. In ons kerkje van Bungengi staat op de balken geschreven:switch off your mobile. Toch weer grappig want het kerkje zou niet misstaan in het Openluchtmuseum en heeft veel weg van een Drents boerderijtje uit 1800. Andries heeft weer zijn ochtendwandelingetje door de mud gemaakt. Achter het kerkje zit een molenaar. Ik had al die weken niet door dat dat het geluid was waardoor ik soms moeite heb om de longen te beluisteren. Mijn vertaalster Maureen was er niet, maar haar voorgangster Redempta die een jaar weer naar school is geweest. Ze is heel geinteresseerd en geeft goede voorlichting over gezonde voeding. De ijzerpillen zijn niet aan te slepen. Veel volwassenen met all over the body pain. Een bijzonderheid hier: een vrouw van 27 die beweert 7 maanden zwanger te zijn, terwijl dokter wouter haar twee maanden geleden al uit de droom had geholpen. Nog steeds niet gemenstrueerd en ze voelt steeds wat bewegen in de buik. Volledig soepele buik en laat maar een zwangerschapstest doen om haar echt te overtuigen. Gewoon wat darmrommelingen en natuurlijk ook weer een snufje ijzer. Een vrouw met ernstige bloedarmoede haalt haar echtgenoot erbij om hem ervan te overtuigen dat ze geld nodig heeft om groente te kopen. De slechte voedingtoestand en huisvesting geeft ook regelmatig scabies ( schurft). Soms zo heftig geinfecteerd dat je eerst een kuur antibiotica moet geven voordat de BBE gegeven kan worden. Ja, en kleren wassen....Ik ben al weer door de zak van Sinterklaas heen. Drie weken geleden een vrouw van 30 behandeld met BBE voor scabies, ze blijft jeuk en uitslag houden. Volgens Stanley kan het PPE (papular pruritic eruption) zijn. Zoek ik op in dermatologieboekje, kan bij HIV of syphilis passen. De HIV test is negatief, maar de lues test positief. Syphilis stadium 3, niet eerder gezien in mijn carriere. Dat betekent dat ze er lang mee rondloopt. Ze zou ooit behandeld zijn geweest. We verwijzen naar de STI ( sexual transmitted infection) CCC clinic. Het is nog wel behandelbaar met penicilline injecties 5 weken lang. De schade die al is aangericht vertelt het verhaal niet verder. Andries heeft ons inmiddels voorzien van een flesje cola of fanta ( mieeerezoet....ik houd het bij water) voor het fantastische bedrag van 150 Ksh voor 6 flesjes. Dank aan Helma voor de tip om de plaatselijke kiosk te steunen. Andries weet te vertellen, dat de omgeving van Bungengi wat minder goed gestructureerde boerderijtjes heeft dan Mulwakari. Onderweg komt hij twee jongens op een pikipiki tegen die hem vragen welk project hij steunt. Ja, de government moet geld geven. Andries heeft ze geadviseerd zelf wat groente te gaan verbouwen. Op de terug weg is de mud al weer aardig opgedroogd.

In Lwanya komt om twee uur een delegatie van het waterdepartment geld halen voor de investering in de wateraansluiting. Andries en Jona gaan naar Busia met het drietal en kopen de benodigde koppelstukken. Morgen wordt de oude pijp op de nieuwe pijp aangesloten voor 1000 Ksh. Jona is heel trots dat hij het tot dusver zo goed voor elkaar heeft. Mijn huisman heeft intussen al het parket gerepareerd en alle deuren bijgeschaafd. Kenia needs Dutchmen... We dreigen natuurlijk weer in de valkuil te vallen door dit soort klusjes zelf even te doen in plaats van ze te leren hoe ze kunnen schaven en plakken met de Dutch tools. Protus heeft gisteren mijn geschonken keukenhanddoekjes met Amsterdams grachtenhuisjes in de chloor gewassen. Ja, toch marktkwaliteit en niet kleurecht... Ik heb Protus vriendelijk doch dringend verzocht de chloor te reserveren voor toiletschoonmaak. Misschien kunnen we ook een flesje aan de waterleidingjongens geven.

Gisteren op kraambezoek bij Stanley en Rebecca geweest. Alle kadootjes gegeven van Helma, Anita, RDN en Andries. Gefeteerd op kip en sukomawiki en fanta oranjezoet.Grappig, dat ze niets uitpakken en vandaag ook niet horen of de gaven in goede smaak vielen. Het prachtige boek met de tekeningen van Nederlandse kinderen met verhaaltjes en versjes wordt ook niets van gezegd. Over twee jaar zal de kleine Overton wel een liedje voor ons zingen. Hij heeft het ritme nog niet te pakken: ’s nachts houdt hij papa stanley uit de slaap en overdag ligt hij lekker te dutten. Zijn blauwe of bruine kijkers hebben we dan ook niet kunnen bewonderen.

twee emmertjes pompen, meisjes op de blote voeten

Gisteren op het blog twee foto’s van een lokale waterpomp, dat levert schattige plaatjes op. Maar ik vergat hierbij te vertellen dat de boer water uit het idyllische stroompje moet halen omdat de pomp droog staat. De overheid (een o.a. door Unicef gesubsidieerd programma) had z’n pomp niet diep genoeg geslagen.

We krijgen hier het water van het Busia pompstation, ca. vijf km verder op. Het water wordt uit de rivier naast het pompstation gepompt. Twee jaar geleden is men gestart met de bouw van een nieuw station, sindsdien moeten we zelf water halen dat we in de grote tanks moeten takelen. De suggestie om dat met een kleine handpomp te doen is al gedaan. Marjon had aangekondigd,dat als ik zou komen we in overleg met de waterboard zouden treden. Jona had goed voorbereidend werk gedaan, opgebeld en aangekondigd, dat we langs zouden komen. Het is natuurlijk ook te gek, elke maand betalen we voor de aansluiting, maar moeten het zelf kopen bij hun verdeelpunt twee km verder op en de kosten voor vervoer. De nieuwe waterleiding ligt hier twee meter buiten de poort en hoeft alleen maar aangesloten worden op onze oude leiding. Volgens Jona hoeft dat maar Ksh 2000 aan materiaal te kosten. Jona maakte afspraak voor maandag vijf uur, afgebeld door de manager die dinsdag om 7:00 uur voorstelt. Als er wat geregeld moet worden dan schipper ik niet met de tijd. Ook Jona had er zin in, want ook hij moest toch 1.5 uur eerder aanwezig zijn. Het weer was passend want het regende.

Ontvangst door de drie guards, vervolgens kwam er een operator opdraven, en at last: de manager. Hij was de afspraak vergeten. Jona: er heerst hier een algemeen gebrek aan kort geheugen. Ik heb mij de hele boel laten uitleggen, tenslotte waren we chemici en ook nog techneuten onder elkaar en je hoeft maar over details te beginnen en het ijs is gebroken. Het hele project had 2,8 miljard Ksh gekost. De boel overziende vind ik dat het ook voor de helft had gekund. Gelukkig betalen onze Oosterburen. Voor een goede waterkwaliteit zijn enige behandelingen met chemicaliën voorzien. Die zijn er wel, maar de ruimte voor opslag is helemaal leeg. De generatoren moeten ook nog geinstalleerd worden. Aangezien ze evenveel powercuts hebben als wij hier, komt hun garantie van 12 uur per dag water uit de kraan mij tamelijk ambitieus over. Zo’n Unicef pomp is zo gek nog niet want meestal hangen kinderen aan de pomp. Kinderarbeid...Na een uur ouwehoeren maar eens terzake gekomen: we willen in Lwanya de aansluiting op het nieuwe net. Nou dat komt goed uit want ze hebben twee weken geleden de leiding gespoeld en is klaar voor gebruik. Ik heb mij door de manager uit laten leggen welke stappen we moeten ondernemen om het voor elkaar te krijgen: (1) offerte, (2) materiaal aanschaffen, (3) contractor regelen, (4) uitvoeren. Een dag later hebben we stap (1) afgerond, we komen op 3300 Ksh uit (ex arbeidsloon).

Vandaag scheen de zon en even terug gegaan om foto’s te nemen, zie ik twee Chinese vrienden rondlopen: nihou, nihou. Zij komen uit Changdou province, terwijl ik vier jaar in Tianjin heb gezeten. Weer ingenieurs onder elkaar. De een kan me vertellen dat ze bij ons in de buurt bezig zijn met aansluitingen. Inmiddels heeft Jona ook contact en weet me vanavond na het water sjouwen te vertellen, dat ze morgen eerst de allerhoogste regio baas aansluiten en dan vrijdag ons verzorgen. Misschien wordt het zaterdag...

Het editorial in de krant “Daily Nation” van vandaag heeft toevallig als titel “Entire water supply sector in a real mess”. De krant noemt het beestje bij z’n naam en ze houden hier wel van ferme taal, kortom een genoegen om te lezen: van de tien water service boards verdeeld over het land werken er slechts één of twee. Misschien zitten we net in die ene regio.....