Sikwadhi

Een nieuwe start van de week in Sikwadhi. Daniel de coördinator van de jeeplines In homa bay, siaya en maseno komt deze week meelopen om de jeepline te evalueren. Daniel heeft jarenlange ervaring als nurse bij RDN in Kimilili. Na de verzelfstandiging van Kimili is hij nu coördinator voor RDS samen met Jacintha, eveneens werkzaam voor RDS en broer van Amos, onze pharmacist uit Mundika. Tja, de wereld is in Kenya ook heeeeel klein. Sikwadhi ligt op 24 km van homa Bay, bereikbaar via een redelijke goede weg. De dispensorie is gevestigd in een schoolgebouwtje. Als we aankomen vluchten de kinderen uit het gebouwtje en krijgen opdracht alles uit het gebouw te halen: gevolg geen tafel, geen stoel, geen onderzoeksbank… maar ook geen patiënten. What’s up? Na een uurtje naar het groeiende mais te hebben gestaard en een gesprekje met Daniel gaan we naar de dichtstbijzijnde dispensorie waar sinds een tijdje(?) een nurse elke dag spreekuur houdt. We worden niet echt vriendelijk verwelkomd, want ze is duidelijk bang teveel te moeten vertellen. Grappig, dat we hier als concurenten worden gezien en dat is natuurlijk niet de insteek van Rotary Doctors. In deze regio zitten veel NGO’s en dispensories. De meerwaarde van RDS is alleen dat we meer medicijnen hebben en er altijd een dokter is.Daniel pakt het heel professioneel aan. Bij terugkomst zijn er inmiddels een paar patiënten en uiteindelijk toch nog 28. Voornamelijk malaria. De nurse Grace doet eigenlijk alleen maar translatorswerk, terwijl ze veel meer kan.
Na de lunch met sukomawiki, eggs en ugali ( niet voor mij) terug naar Homa Bay.
Een heuse meeting met de twee teams onder voorzitterschap van Daniel. Hij doet een aantal praktische voorstellen om het team op een hoger plan te tillen. Maar it’s like a snail….walks slowly slowly.
Er zijn hier duidelijke verschillen met RDN. De mensen betalen slechts 50 KSH waarvan 10 Ksh naar het zgn commitee gaat en daar krijgen we weer een lunch van. Als je dan bedenkt dat een paracheck ( malariatest) 75 Ksh kost…. Het committee verzorgt zich verder zelf, maar doet niet zo veel voor de commun. Vandaag kind met een forse keelontsteking gezien met zulke dikke klieren dat ik eerst dacht dat het de bof had. Misschien ook wel, want ze worden niet ingeent, maar toch maar penicilline gegeven.
Het is behoorlijk warm, hier een stuk vochtiger dan in Lwanya en minder hoog. Gisteren 33 graden ’s middags. Geen gebrek aan water, wel regelmatig powercuts.
De tilapia van Josephine was weer excellent, beter dan de tilapia in het Tourist Hotel gisteravond.

impressies

driver paul wacht op patiënten
Merab houdt health talk
Grace vaccineert
Royal golfclub Kisi

homa bay

Sunday in Homa Bay

Gewekt door de hanen en kerkgezang. Het is een wat druilerige ochtend en Homa Bay zit zonder stroom. Dat zal de komende tijd wel vaker gebeuren nu het grote regenseizoen is aangebroken. Wandelingetje door de rustige straten gemaakt en naar de vismarkt waar het rustig is op zondag. Remik gaat nog genieten van de Kerkdienst in de Catholic Church. Ik ga wat lezen op het terras over malaria e.d. De malaria sneltesten zijn betrouwbaar voor de malaria falciparum die hier voorkomt. Uit groot WHO onderzoek blijkt dat 42% van de kinderen met koorts onder de leeftijd van 5 jaar malaria heeft. Klopt wel met de cijfers die we hier zien. Misschien moet RDN ook wat meer gebruik gaan maken van de sneltesten? Verder een beetje ziteen kijken wat ik de komende weekenden nog kan ondernemen.
Inmiddels weer stroom dus kan ik het blog bijwerken en wat foto’s op het blog zetten.
Andries is zonder koffer in NY aangekomen, foutje van de KLM…. Ach kan hij wat gaan shoppen op Manhattan. Kids, verwen je moeders op Moederdag. Ik heb mijn ontbijt zelf moeten verzorgen….

Ruma NP en Kisi golf

Vanmorgen om kwart voor acht met driver Yussuf en remik, mijn collega, naar Ruma NP. Een klein national park waar de Roan antilope leeft: uniek in dit park. Het ligt 50 km van Homa Bay. Het eerste halfuur over een goede weg maar dan gebruikelijke dirt en gravel roads met veel potholes. Landschappelijk fraai, het is erg groen door de beginnende grote regentijd. De mais staat nog laag en er wordt hard gewrkt op de velden. Het lukt om als resident het park binnen te komen. Remik is in volledige extase als hij de eerste giraffes en impala’s ziet. Ik ben misschien wat meer geïnteresseerd in nieuwe vogelsoorten. Prachtige grey headed crowns staan parmantig in het moeras. Ook een lizard: snake die ik nog niet eerder heb gezien. De roan antilope laat zich niet zien, ondanks dat we de enigen in het Park zijn. De tsetse vlieg vliegt ook door de raampje naar binnen, misschien valt Remik daarom ’s middags in slaap…..
Als we genoeg dieren hebben gespot rijden we door naar Kisi een plaatsje wat meer in de bergen: een uur rijden over gedeeltelijk dirt roads. We gaan een kijkje nemen op de golfbaan uit 1914: een Royal Club. We worden hartelijk ontvangen, maar er is volgens mij sinds de vorige eeuw niet zo gek veel aan de baan gedaan. Het is meer een soort stadspark(…) waar de kinderen spelen en de mensen gezellig picknicken. Voor 500 shilling krijg ik een greenfee en nog eens 500 een golfset ( ehhhh nou ja golfset) en een echte caddy met handicap 6 (!!!???) loopt mee. Wat geïmproviseerde teeboxen en zo probeer ikde bal op de fairway, voor wat dat waard is te slaan, zonder de kids te raken. Een tweede caddy wordt gecharterd om de vlag in de hole te zetten en holt steeds vooruit. Zo heb ik nog enig idee welke richting ik op moet slaan. De fairway houdt het midden tussen rough en gravel en de greens zijn zo waar herkenbaar achter een soort van bunkers. Enfin ik heb een heuse boogie gemaakt op een par 3. Op hole 6 begon het toch wat vervaarlijk te donderen, dus vlotjes doorgespeeld om voor de big thunderstorm binnen te zijn. Nee, niet door de bliksem getroffen. Nog wat shopping in de Nakumat en dan barst er een giga bui los. Ja, het is echt regentijd, nog ruim voor donker terug. Vanavond lange powercut gehad. Er is hier geen generator, dus dat wordt behelpen als het echt dagelijks fors gaat onweren. Kaarsjes, hoofdlampjes en olielampen geïnstalleerd. Ook geen tv, maar die mis ik vooralsnog niet. Probeer via de Daily Nation wel op de hoogte te blijven.
Vanavond met Remik het leven in Zweden als Pool besproken. De Zweedse verzorgingsstaat eist ook zijn tol de laatste jaren. Mensen zijn er niet zo gelukkig als lijkt: 20% van de mensen slikt antidepressiva…. Gebrek aan zonlicht? Hier is de enige zekerheid dat morgen de zon weer opgaat en dat maakt de mensen wel gelukkig.
Als ik hier zo door deze streek rijdt lijkt het wat minder dicht bevolkt dan in de regio Busia. Maar ook grote armoede en veel HIV. Er moet toch meer werk te doen zijn dan ik de afgelopen dagen heb gedaan. In 4 dagen 64 mensen gezien, net zoveel als in Mundika op één dag.
Morgenochtend gaat Remik al om 7 uur naar de kerkdienst in het Engels. Voor mij wat vroeg…. Het gezang klinkt alweer volop om de zondag in te luiden.

Onena

Vanmorgen een uur hobbelen naar Onena, door prachtige heuvels van het groene regenrijke Nyanza. De afstanden zijn hier wat verder naar de dipensories dan in Mundika. Om 10 uur komen we weer ergens in de middle of nix waar een dispensorie staat. Een gebouwtje op een heuvel met een tafel, bank en wachtruimte…Geen waterpomp, geen village, geen church, nee niets allleen groen, maar ook geen patiënten. In 3 uur tijd heb ik welgeteld 6 patiënten gezien. Als ik besluit een wandelingetje te gaan maken word ik door zuster Grace gewaarschuwd voor de black mamba: een zwarte slang. Weet eigenlijk niet hoe zo’n beest eruit ziet, maar dat zoeken we op: eén van de gevaarlijkste snakes van Kenia, een bite overleef je zelden en dat in the middle of nix…. Blijf dus maar een braaf een boekje lezen. Jullie begrijpen dat deze dag niet inspirerend is. Krijg weinig energie van zo’n dag niets doen. Om twee uur weer terug in Homa Bay waar Christina en Henrik op het punt staan te vertrekken. Ze worden opgehaald en weggebracht naar Kisumu door Daniel. Daniel komt volgende week hier een week kijken en de vraag is of één of meerdere dispensories gesloten moeten worden. De dispensorie van vandaag wordt van maandag tot donderdag bemand door een nurse, zodat Rotary Doctors enigszins overbodig worden. Een wat dure vorm van ontwikkelingshulp…. Mijn collega Remik heeft 26 patiënten gezien en gisteren 42. Er is ook al voorgesteld, dat we ruilen van jeepline omdat hij minder ervaring heeft,maar hij is inmiddels al aan zijn team gehecht geraakt…Enfin, volgende week maar zien.
Mensen komen in de regenperiode ook laat omdat ze veel op het land te doen hebben in de regentijd. De malaria neemt weer toe en het aantal HIV positieven is hier hoger dan in de Mundikaregio
Vanmiddag op de markt overvallen door een stortbui. Nee, paraplu heb ik niet want ik kom immers uit de droge periode in Nederland.
Morgen een kijkje nemen in Ruma National Park: een uur rijden en op de terugweg langs Kisi.
Andries vertrekt morgen naar NY om o.a. het nieuwe MOMA te bezoeken.

Luanda

Gisteravond Stanley gesproken uit Mundika. Hij vertelt me dat Mr Koton, de “chief” van Myafwa is overleden. Gevonden tussen de geitjes in zijn tuin: god bless him. Deze mensen zijn in Kenia wel van wezenlijk belang om iets voor een commune op te zetten. Verder gaat het goed in Mundika met alle kindjes en het team.
Vandaag naar Luanda: een rit door mooie groene velden door de heuvels rond het Lake Victoria. Het landschap is hier golvend en mooi uitzicht over het meer.De dispensory ligt ook weer heel achteraf: geen dorpje waar de mensen samen komen rond de pomp. Ze zitten hier niet te wachten zoals in de regio Mundika, maar komen geleidelijk aan binnendruppelen. Weer veel malaria, want de regentijd is begonnen. Een man twee weken geleden door een hond gebeten, mogelijk verdacht voor hondsdolheid. Verwezen naar het Districtshospital, maar geen immunoglobulines gekregen. De wond ziet er nog onrustig uit, maar de hond leeft nog, dus het zal wel geen rabies zijn. Ik heb hier nauwelijks goed verbandmateriaal tot mijn beschikking, dus het is echt behelpen en fantaseren. Wat dat betreft is er weinig coördinatie van RDS en heb de indruk dat iedereen het maar ook zijn eigen manier doet.
Op de terugweg bij de pasgeboren zoon van de Driver Paul langs. Een gezonde baby Henrik( 5 weken), natuurlijk ook weer vernoemd naar de zoon van doctor Christina die morgen afscheid neemt.
Kenya maakt zich zorgen over de diesel. Gisteren lange rijen voor de tankstations in Nairobi. Na de liquidatie van Osama is men beducht voor nieuwe aanslagen en de olieprijzen zijn omhoog gevlogen. Waar de 19 miljoen opslag is gebleven…? Het zal me benieuwen of het ook invloed heeft op mijn uitstapjes. De toyota rijdt vooralsnog.
Remik, mijn collega, had zijn eerste ervaring met een baby sterk ondervoed( kwashiorkor). Moeder stierf 5 dagen na de geboorte: AIDS en vader ook AIDS. De baby weegt na 5 weken nog slechts 1800 gram en wordt gezoogd door de oma. Hij heeft ze naar het hospitaal verwezen, maar ik betwijfel of ze het zullen redden.
Intussen deel ik de ijzerpillen van AKZO uit, maar volstrekt zonder enige follow up, want ik kan geen Hb bepalen. Tja, je moet hier niet de illusie hebben enig verantwoord medisch wetenschappelijk onderzoek te doen…Als iemand nog een overjarige Hb meter heeft?!
Josephine heeft gezorgd voor een chickenstew. Morgen ga ik maar eens de overheerlijke avocado’s kopen en Josephine het homerecept van Protus leren.
De eerste powercuts weer meegemaakt want het onweert af en toe weer fors. Na zo’n regenbui is het weer lekker fris.